Đoàn Thị Diễm My

Đại học Khoa Học

Thực tế trong xã hội phong kiến quan niệm sống của con người thường được đánh giá theo chuẩn mực nhất định "Tam cương Ngũ thường". Ở đây, chúng ta phải thử tìm hiểu xem vấn đề thường bao gồm lĩnh vực nào? Xuyên suốt chiều dài lịch sử trên cơ sở đánh giá trị con người qua tu dưỡng rèn luyện nhận ra người quân tử và kẻ tiểu nhân. Vậy tìm hiểu về tứ nguyên đó là Nhân, Lễ, Nghĩa, Trí, Tín.

Nhân là con người bao gồm lòng vị tha. theo đạo lý tôn trọng quyền lợi của loài người, mà không được xâm phạm sinh mang và thân thể sự tự do của con người, trong chữ nhân bao hàm là con người có những điều mình phải làm.

Lễ là cách đối đãi trong quan hệ xã hội trên dưới, trước sau cách bày tỏ lòng mình cung kính theo phép tắt đối xử đúng vai trò địa vị của mình đồng thời có nghĩa chừng mực, trong phạm vi cho phép. Trong cuộc sống thường ngày lấy Lễ để đối đãi với nhau sống có lòng nhân hậu.

Nghĩa là chính đạo, theo đường lối lẽ phải không vì cường quyền, xu nịnh thấyviệc bất bình, bất chính ra tay can thiệp. phân biệt chính tà; đồng thời nghĩa còn là bổn phận của mình phải làm thật tốt và đó là trách nhiệm đối với pháp luật.

Trí là sự thông minh, khôn ngoan hiểu rõ sự ý nghĩa của cuộc đời đòi hỏi tài năng của mình phải tinh thông, suy tìm vấn đề, học tập đạt đến nước cuối cùng. Phân biệt đúng sai, có tài thao lược.(Tài trí đức hạnh con người).

Tín là tin thực, không giả dối, con người sống luôn trung thực, tâm hồn trong sáng, không vọng ngữ, sống với bản chất trung thực, tin tưởng vào mỗi con người trong cuộc sống. Biểu hiện lòng tin tưởng vào thế giới tự nhiên theo quy luật.

Phải chăng tổng hợp của vấn đề con người đó là tài trí và đức hạnh. Trong đời thường có thể có sự khác biệt nhưng quan trọng chính là đức hạnh là nguồn sống là nơi ươm mầm cho hạnh phúc.

ĐIểm qua các nhân vật thời đại như em biết thì Anh Hùng Nguyễn Thái Học chính là conngười hội tụ các yếu tố trên. Từ thanh niên yêu bằng con đường cải cách để đến với vũ trang bạo động. Anh đã tổ chức khởi nghĩa vũ trang mặc dù biết rằng cán cân lực lượng ta và địch không cân sức. Nhưng anh đã nêu cao ý nghĩa tự do. Không chịu áp bứcnô lệ nêu cao bổn phận con người trong nước bị thực dân đô hộ - "Hãy Sống Xứng Đáng làm Người."