Đàm Thị Hồng Nhung

Đại Học Xã Hội Nhân Văn

Đường vào nghề báo
Ngay từ những ngày đầu tiên của năm nhất, sinh viên ngành báo chí ở trường tôi đều phải làm một bài luận trình bày những hiểu biết và lí do chọn nghề báo. Bài luận này tuy không tính điểm, nhưng ai cũng viết ít nhất hai mặt giấy khổ A4. Sau đó giảng viên đã tổng hợp lại và đọc lên cho cả lớp cùng chia sẻ (trừ những bài đề nghị giấu tên). Mới biết rằng không giống như những ngành học khác, mỗi sinh viên chọn nghề báo đã ấp ủ cả nỗi niềm riêng, có khi là cả cuộc đời của cha, mẹ mình trong đó…

Nghề báo là khát khao đem lại công bằng cho xã hội xuất phát từ nỗi oan ức của gia đình. Bố mẹ đã chịu án tù một cách oan ức, gia đình điêu đứng theo. Đó là hoàn cảnh của một bạn trai. Người này đã ấp ủ sẽ theo nghề báo, đứng về phía lẽ phải, về phía sự thật.

Nghề báo xuất phát từ một kỉ niệm thân thương của ông và cháu. Lúc nhỏ, ông thấy các em bé múa hát trên ti vi thì nói với cháu rằng: “cháu của ông mà được lên ti-vi nhỉ!”. Cô cháu gái hứa với ông sẽ có ngày lên ti-vi. Sau đó, người cháu theo bố mẹ đi làm ăn xa, vẫn nhớ mãi lời hứa ấy, càng mong có ngày được lên ti-vi cho ông ở xa được thấy mặt và tự hào về mình.

Ước mơ vào nghề báo bắt nguồn từ sự ngỡ ngàng khi lần đầu tiên nhìn thấy báo. Một người ở miền quê nghèo thuộc tỉnh Phú Yên, một ngày đi bộ năm, sáu kilomet đường quốc lộ để tới trường. Có hôm đi nhờ xe tải trên đường, có hôm không có xe qua lại, đành phải đi bộ. Một lần, khi đang mỏi mệt, có một chiếc xe tải đi qua, cô bé vẫy xe nhưng chiếc xe lao đi, không dừng lại. Từ trên xe rơi xuống lòng đường một tập giấy. Cô bé học trò nghèo lại gần xem thì thấy chi chit những chữ là chữ. Cô đọc nội dung thì thấy có biết bao nhiêu chuyện người ta viết trong đó. Tờ báo đã hấp dẫn cô từ lúc đó. Cô giữ cẩn thận. Sau này biết đó được gọi là “báo”, cô ước mơ trở thành một phóng viên.
…

Nhưng không phải phụ huynh nào cũng đồng ý cho con mình theo nghề báo. Khát khao đấy, nhưng có người đã phải trải qua những lần đấu tranh tư tưởng, thuyết phục gia đình. Cha mẹ muốn con theo nghề nào đỡ vất vả, không ai muốn con mình suốt ngày rong ruổi bụi đường. Có bạn đã theo ý gia đình, học đại học Kinh tế được một năm, lại lén đi thi lại vào ngành báo chí. Đến khi đậu mới dám nói với bố mẹ.

Bắt đầu những ngày tác nghiệp
Nhiệt huyết của tuổi trẻ, của một người mới vào nghề nhiều khi đã gây ra những rắc rối. Sinh viên báo chí sẵn sàng dấn thân trong bất kì hoàn cảnh nào. Chưa có kinh nghiệm trong tác nghiệp, không ít người đã gặp nguy hiểm. Có người bị bọn xấu phát hiện, đập nát máy chụp ảnh, còn bị đuổi đánh.

Nhưng đó là những trải nghiệm trong nghề. Có lẽ ít có ngành nào, sinh viên lại có nhiều tâm tư, trăn trở như ngành báo. Nghề báo được xếp thứ năm trong những nghề nguy hiểm nhất cũng lại xếp thứ năm trong những nghề được người trẻ đam mê nhất trên thế giới. Ngay ở trường ĐH KHXHNV TP.HCM, tỷ lệ chọn của thí sinh đăng kí thi vào nghề báo là cao nhất trong hơn hai mươi ngành mà trường đào tạo, cũng là ngành có điểm đầu vào cao nhất nhì so với các khoa khác.

Đường vào nghề báo gian truân là như thế, nhưng những ai đi theo nghề báo đều là người có quyết tâm lớn.