Bạch Vân Ca

Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm

Nguồn gốc bài này không rõ, chỉ được tương truyền là của Nguyễn Bỉnh Khiêm.

 

Nước Nam thường có thánh tàị
Sơn hà vững đặt ai hay tỏ tường.
Kìa Nhị Thuỷ nọ Dao Sơn,
Bài ngọc dát nổi âu vàng Trời cho
Học cách vật mới dò tới chốn
Chép ghi làm một bổn xem chơị
Muôn việc cũng bởi tại người,
Suy ra mới biết sự đời dường baọ
Dẫu ai có vàng trao nghìn hộc
Châu báu hơn chữ một nghĩa mườị

Tiên Hoàng từ trước mở ngôi
Cờ lau tập trận thay Trời trị dân.
Mới được mười hai dư xuân
Lê Hành kế vị xa gần âu cạ
Ba mươi năm ngôi nhà được lẻ
Đến Ngoạ Triều nào kẻ tài hay
Ngôi Trời để Lý vào thay
Tám cành hoa nở đến ngày dực phân.
Chiêu Hoàng là Á Nữ Quân
Thấp bề nhan sắc trao Trần Thái Tôn.
Thập nhị thế tiếng đồn nhân hậu;
Trăm bảy mươi ghi dấu thất niên

Đông A chốn ấy còn bề
Quý Ly tiếm thiết thay quyền đã cam.
Đại Ngu được mười bốn năm;
Hậu Trần Nhị Đế lại chăm phục hồị
Suy ra mới biết sự Trời
Lam Sơn khởi nghĩa là đời Lê gia
Tây Sơn sừng sực kéo ra
Ngẫm xem thế tục gọi là phương ngôn.
Đến Phụ Nguyên đòi còn chinh chiến
Trả bao thu dâu biển cát lầm
Rừng xa vực thẩm nguồn thâm
Nào ai biết sẽ nhân tâm lúc nầỵ

Chó mừng chúa gà bày cục tác
Lợn ăn no thả rác nằm chơị
Đó mới kể là đời thịnh thế
Mà thiên hạ sau xẻ làm haị
Người Đoài cũng thực ấy tài
Mà cho người Sở toan bài lập công.
Bởi Trần vương ngu không kể siết
Mới phen nầy dê lại giết dê.
Đến khi thức tận binh bì
Âm binh ở giữa dễ thì biết saọ

Trời cho ta mang dao chém quỷ
Khắp dưới Trời bình trị quỷ thư.
Ai từng cứu con thơ xa giếng
Chớ một lòng chinh chiến phá nhaụ

Muôn dân chịu những âu sầu,
Kể dư nhị ngũ mới hầu biết chọ

Chốn Đông Nam, lò dò khổ ải
Lánh cho xa, kẻo phải đao binh.
Bắc phương chính thực đế kinh
Náu mình chưa dễ náo danh được nàọ
Vả người là đúng anh hào
Sánh làm sao được ước ao đêm ngàỵ

Ấy những quân, đời này thế ấy
Lòng Trời xui, ai nấy biết đâụ
Chớ đừng tham của làm giàu
Tìm nơi tam hiểm ngỏ hầu bảo thân.
Đà Giang chốn ấy cũng gần
Kim Ngư chốn ấy cũng phần thuở nơị
Ba Thục riêng một góc trời
Thái Nguyên một dải là nơi trú đình.
Tứ bề núi đá xanh xanh,
Có đường tiểu mạch nương mình ai haỵ
Bốn Bụt xuất thế dã chầy
Chưa chọn được ngày ra của nhân dân.

Ấy là điềm xuất Thánh quân,
Hễ ai biết được thì thân mới toàn.
Chữ rằng hữu xạ tức tự nhiên hương
Có phải tầm thường thuốc dấu bán saỏ
Nắng lâu phải có mưa rào
Vội chi tát nuớc xôn xao cày bừạ
Hạn rồi thì phải có mưa
Buồm giương gặp gió cày bừa gặp cơn.
Tuần này Thánh xuất Khảm phương
Sự thực đã tường chẳng phải lo suỵ
Quần hùng binh dậy sơn khê
Kẻ khoe cứu nước người khoe trợ thờị

Xem thấy những, sương rơi tuyết lạnh
Loài bất bình, tranh cạnh hung hăng.
Một cơn sấm dậy đất bằng,
Thánh nhân ra mới cứu hàng sinh linh.
Lược thao văn vũ tài tình
Mới hay phú quý hiển vinh lạ lùng.
Tam công gặp hội vui mừng,
Bỏ khi cá nước vẫy vùng biển sông.
Bỏ khi chém rắn vẽ rồng
Bỏ khi non Bắc ải Đông mịt mù.
Bỏ khi kẻ Việt người Hồ
Bỏ khi kẻ Sở người Ngô xa đường

Càn khôn phủ tái vô lương
Đào viên đỉnh phát quần dương tranh hùng.
Cơ nhị ngũ thư hùng vị quyết
Đảo Hoành Sơn tam liệt ngũ phân.
Ta hồ vô phụ vô quân
Đào viên tản lạc ngô dân thủ thành

Ta hồ vô phụ vô quân
Đà Giang phúc địa giáng linh
Cửu trùng thụy ứng lòng thành ngũ vân
Phá điền thiên tử giáng trần,
Dũng sĩ nhuợc hải mưu thần như lâm
Trần Công nãi thị phúc tâm
Giang hồ sử sĩ Đào Tiềm xuất dụ
Tương thần hệ xuất Y Chu
Thử kỳ phục kiến Đường Ngu thị thành.
Hiệu xưng thiên hạ thái bình.